Vicit Vim Virtus

...welkom bij de oudste Vrijmetselaarsloge van Haarlem.

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte

Historie

Afdrukken PDF

1788: de oprichters kwamen net als nu uit allerlei richtingen
In 1788 vroegen een aantal Haarlemmers toestemming aan de schout om een vrijmetselaarsloge op te richten. Ze kwamen van Katholieke, Waalse, Lutherse en Gereformeerde huize. Net als nu liepen de beroepen erg uiteen. Een klerk ter secretarie, logementhouder, meestertimmerman, wijnkoper, zilversmid, procureur en oud-chirurgijn ter zee waren de oprichters van de loge Vicit Vim Virtus. De schout vermoedde politieke doeleinden en verleende de toestemming niet, hij was bang van een patriottische samenzwering. Pas nadat er een nieuwe schout was aangetreden kreeg de loge in 1792 toestemming bij elkaar te komen. De loge groeide daarna binnen een jaar door naar 33 leden.


Waar kwam de loge Vicit Vim Virtus vroeger bij elkaar?
Eén van de oprichters was logementhouder Hendrik Gieseke, dus lag het voor de hand in zijn etablissement ‘De Gouden Leeuw’ aan de Zijlstraat 87 bij elkaar te komen. Dit duurde tot het overlijden van Gieseke. In 1805 streek de loge daarna neer in de concertzaal aan de Kruisstraat 8-10. Men zou er blijven tot 1866. Tegenwoordig is er een supermarkt in het pand gevestigd. Door een verbouwing werd de Zijlstraat ongeschikt als logelocatie en men verhuisde daarom in 1867 naar de Nieuwe Schouwburg aan de Jansweg 55. Het was voor een loge geen erg geschikt gebouw, onder meer omdat men er niet in de gewenste afzondering bijeen kon zijn.

1876: een eigen gebouw dat al snel te klein bleek
Het ging ook in de negentiende eeuw goed met de loge; men groeide voorspoedig. Daarom kocht men voor 1 gulden per vierkante meter een stuk grond aan de Ripperdastraat 13, om er een eigen gebouw op te richten. Architect en logelid van den Arend ontwierp het gebouw en in 1876 kon het in gebruik worden genomen. In 1923 werd het gebouw flink uitgebreid. Dat kon ook niet anders, want het ledental groeide explosief tot bijna 140. Om als loge elkaar goed te kennen en de juiste sfeer te treffen is zo’n groot aantal teveel. In 1926 ontstonden daarom uit Vicit Vim Virtus twee nieuwe Haarlemse loges. Deze loges bestaan tot de dag van vandaag.

Geen loge tijdens de Tweede Wereldoorlog
De loges moesten hun activiteiten in de oorlogsjaren 1940-1945 staken. Er werd beslag gelegd op het gebouw aan de Ripperdastraat en veel waardevolle meubelstukken en objecten werden afgevoerd of vernield. Na de oorlog werden de Haarlemse loges in hun rechten hersteld.